Nikon AF DC-Nikkor 135mm f/2D

Ống kính cho người mê chụp chân dung

Những bài trích đăng sau đây chỉ với tinh thần học hỏi. Xin các bậc Thầy niệm tình bỏ qua. Trân trọng cám ơn

  • Tác giả :  Apham

Giới thiệu một số tính năng về Defocus Control của ống kính Nikon độc đáo này cho hiệu ứng Front & Rear focus



Ống kính DC "Defocus Control" - ống kính điều chỉnh bokeh

Những ống kính dạng này không phải là loại tạo hiệu ứng tiêu điểm mềm (soft focus) mà thường rất nét. Ống kính loại này dành cho những nhà nhiếp ảnh muốn điều chỉnh hiệu ứng của những vùng ngoài tiêu điểm (out-of-focus area). Việc điều chỉnh này không ảnh hưởng tới những phần nằm trong mặt phẳng tiêu điểm mà chỉ ảnh hưởng tới những phần nằm ngoài mặt phẳng tiêu điểm (bokeh). Những ống kính loại này thường điều chỉnh mức độ cầu sai để đạt được những hiệu ứng mong muốn và do đó thường rất đắt và thường dùng để chụp chân dung. Nếu các bạn muốn đạt được hiệu ứng tiêu điểm mềm, vẫn phải sử dụng các kính lọc làm mềm tiêu điểm (soft filters).

Nikon có 2 ống kính thuộc dòng DC đó là AF DC-Nikkor 135mm f/2 và Nikon AF DC-Nikkor 105mm f/2, được giới thiệu từ năm 1990, năm 1995 thì có thêm tính năng D cho ống kính. Hai ống kính này nổi tiếng về độ nét và dành riêng cho thể loại chân dung với tính năng DC mà các hãng khác thời đó không có sản phẩm tương ứng.

Trong bài viết này  giới thiệu một số tính năng của ống kính DC độc đáo này của Nikon như hiệu ứng Front & Rear focus.
 
Với những ống kính chuyên dụng loại này nếu chụp ở khẩu nhỏ như f/4 trở xuống quả là phí phạm, do đó với các ống kính "tầm cỡ" như 85mm f/1.4, 105mm f/1.8, 135mm f/2, 200mm f/2 thì chúng ta nên khai thác độ sướng bằng cách mở khấu tối đa khi chụp. Nikon đã thiết kế để ống kính vẫn cho kết quả ảnh nét đanh ngay trung tâm và vùng bokeh mượt mà khi mở khẩu gần như tối đa.

Ống kính Nikon AF DC-Nikkor 135mm f/2D khi chụp bình thường thì set vòng DC tại vị trí 0, tức là không dùng đến hiệu ứng DC

Một số ảnh minh họa khi chụp bình thường DC=0

 

 

Hiệu ứng DC có tác dụng như thế nào?

Ống kính dòng DC được Nikon thiết kế thêm 1 vòng hiệu ứng (có thể gọi nôm na là vòng khẩu độ thứ 2), các bạn có thể thấy hình minh họa với các chỉ số mở ống kính tương ứng với vòng khẩu độ chính như trên các ống kính bình thường. Chỉ số này bao gồm:


(F=FOREGROUND) nhấn mạnh vùng mờ "blur" phía TRƯỚC điểm lấy nét chính
(R = REAR) nhấn mạnh vùng mờ "blur" phía SAU điểm lấy nét chính

Khi xoay vòng DC thì các bạn sẽ thấy có 1 cụm thấu kính dịch chuyển, nó sẽ phối hợp với khẩu độ thiết lập để tạo hiệu ứng mờ "blur". Gọi nôm na là vòng khẩu thứ 2 nhưng sẽ không có lá khẩu mà chỉ có 1 hệ thống thấu kính. Nikon thiết kế cái này khá đặc biệt.

Cứ mỗi nấc được thiết lập ở vòng DC thì hiệu ứng tăng lên, tại 5.6 là cao nhất, hình sẽ cảm giác gần như out nét.

Câu hỏi là tại sao chỉ đến 5.6 mà không có 8, 11, 16 hay to hơn? Có lẽ là nếu chụp ảnh khẩu f nhỏ thì vùng DOF sẽ dày, lúc này DC không có tác dụng nữa. ( ? )

 

 

Một số ảnh chụp nguyên bản để tiện quan sát

DC ở Neutral = 0
DC ở Neutral = 0
DC hoạt động với F=5.6
DC hoạt động với F=5.6
DC hoạt động với R=5.6
DC hoạt động với R=5.6

Ống kính này có tốc độ lấy nét AF khá chậm do khoảng chạy lấy nét dài (lợi thế khi chuyển qua chế độ manual focus), được thiết kế cách nay cũng 2 thập kỷ nên không thể so sánh với các ống kính đời mới sau này. Theo cảm nhận  thì tốc độ lấy nét của lens 135 DC này tương đồng với 85mm f/1.4 hoặc 180mm f/2.8. Tuy nhiên ống kính không có hiện tượng "hunting" chạy lịch xịch qua lại, nó lấy nét rất chính xác. Chậm mà chắc.

 

 

Thêm hình minh họa

 

 

Khi set Front hay Rear tương ứng với khẩu độ thì hiệu ứng không thấy rõ lắm, các bạn có thể thấy ở dưới đây

Khẩu độ f/2.5, DC = Neutral
Khẩu độ f/2.5, DC = Neutral
Khẩu độ f/2.5, DC = REAR 2.8
Khẩu độ f/2.5, DC = REAR 2.8
Tuy nhiên khi set khẩu lớn và REAR hay FRONT ở số lớn nhất thì ta sẽ có hiệu ứng thật khác biệt "amazing" mà các bạn sẽ có dịp xem tiếp...
 

F/2, DC = Neutral
F/2, DC = Neutral

Thế mạnh của lens này là cực nét ngay cả khi mở khẩu tối đa. Với tiêu cự 135mm và độ mở f/2 thì người xem sẽ chỉ tập trung vào chủ thể trong khi đó background đã được làm mờ

f/2.2, DC = Neutral
f/2.2, DC = Neutral

 

 

 

Ống kính DC khi mở khẩu tối đa và set DC ở mức lớn nhất thì chúng ta sẽ có hiệu ứng cao nhất (extreme), theo cảm nhận của apham là thế, các bác hãy xem so sánh.

f/2.2, DC = FRONT 5.6                 f/2.2, DC = REAR 5.6

Hình chụp cùng 1 khẩu độ, cùng là 1 mẫu, cùng tiêu cự . Chỉ khác DC settings và bóng nắng vì chụp ngoài trời

Ảnh theo thể loại phong cảnh với background mờ dần để tập trung vào chủ thể. Ảnh chụp tại khẩu f/2.2
Ảnh theo thể loại phong cảnh với background mờ dần để tập trung vào chủ thể. Ảnh chụp tại khẩu f/2.2

 

 

Khi chụp ảnh thì việc chọn chủng loại ống kính, tiêu cự hoàn toàn tùy thuộc vào sở thích hay cái gu của mỗi người. Còn các hãng máy ảnh thì đưa ra đủ các loại ống kính với công năng khác nhau để chúng ta chọn lựa và đầu tư theo những mục đích khác nhau. Nói chung là ống kính 135mm DC này có thể chụp ảnh phong cảnh, chân dung, đời thường, v.v... Tất cả là tùy vào người chụp. Sự sáng tạo là không giới hạn và nhiệm vụ của thiết bị là giúp chúng ta đạt được mục tiêu ấy. Ống kính DC sản xuất ra cũng là hỗ trợ việc sáng tạo, ai thích thì dùng và hiệu ứng của nó hoàn toàn khác với những gì ống kính bình thường ghi nhận.

Khi không dùng DC thì 135mm trở thành ống kính bình thường

Ảnh chân dung, 135mm khẩu 2 cho hình ảnh khác xa 80-200mm f/2.8. Ảnh chụp tại khẩu f/2
Ảnh chân dung, 135mm khẩu 2 cho hình ảnh khác xa 80-200mm f/2.8. Ảnh chụp tại khẩu f/2

Nhận xét qua quá trình thử nghiệm

Ưu điểm:
- Chất lượng ảnh với độ nét, màu sắc, tương phản cực tốt, khỏi phải bàn. Đây là loại ống kính thuộc loại "legendary" huyền thoại của Nikon
- Tốc độ lấy nét chậm mà chắc, chính xác
- Hiệu ứng Defocus Control thật sự làm việc
- Kết cấu (build quality) thuộc dòng PRO của thập kỷ 90, toàn bộ làm bằng kim loại magnesium nhưng có điểm yếu chết người ở vòng A-M

Khuyết điểm:
- Vòng A-M dễ gãy vỡ nếu dùng không cẩn thận
- Ống kính hết sản xuất, giá cao

Kỹ thuật chống rung trên ống kính và cách sử dụng hiệu quả

  •  Tác giả :   Thom Hogan - admin - apham 

 

 

Kỹ thuật chống rung trên ống kính được các hãng tiếp thị bằng nhiều tên gọi mỹ miều, ví dụ như Vibration Reduction của Nikon; Image Stability của Canon; Vibration Compensation của Tamron, v.v... nhưng chung quy nó cũng đều dựa trên một nguyên lý cơ bản mà  phần minh họa của Nikon  trình bày sau đây :

Vibration Reduction (VR) Technology
Vibration Reduction (VR) Technology
Minh họa chức năng chống rung trên ống kính
Minh họa chức năng chống rung trên ống kính

Kỹ thuật chống rung
Chức năng chống rung là kỹ thuật được trang bị trên thiết bị nhằm chống lại sự rung lắc gây ra khi chụp ảnh, có thể do ta chụp tốc độ chậm hoặc khi ta chụp trong điều kiện di chuyển tạo ra rung động, ví dụ ngồi trên xe hay vừa đi vừa chụp...

Kỹ thuật chống rung trên ống kính của Nikon (VR) sử dụng 2 cảm biến ngang và dọc truyền tín hiệu cho bộ vi xử lý điều khiển mô tơ kết nối với một hệ thống thấu kính khi nó cảm thấy có hiện tượng rung lắc nhằm tạo ra phản lực so với chuyển động của ống kính.

Kỹ thuật là vậy nhưng cơ bản cho các bạn khi sự dụng chức năng này (bật ON) sẽ cảm thấy và nghe tiếng sật sật sau khi chúng ta nhấp cò máy, tiếng động này bảo đảm là chức năng đang hoạt động và ống kính vẫn "chạy tốt".

Các nút chức năng trên ống kính

Đến nay kỹ thuật chống rung đã phát triển qua thế hệ thứ 2 mà các bạn hay nghe quen thuộc là VR II, kỹ thuật này cho khả năng hỗ trợ chống rung lên đến 4 khẩu (4 stops) so với thế hệ VR thứ nhất chỉ hỗ trợ 2 khẩu. Canon hay Tamron hay Sigma cũng có kỹ thuật và hiệu quả tương tự.


Các nút chức năng chúng ta có thể nhận thấy trên ống kính


 

 

 

VR ON/ OFF : tắt mở chức năng chống rung


VR NORMAL/ ACTIVE : chọn lựa 1 trong 2 mode là Normal và Active (điểm khác nhau sẽ giải thích rõ dưới đây)

 

Một số quy tắc khi sử dụng chức năng chống rung

Quy tắc thứ 1: Không dùng chống rung

 
- Nghe buồn cười nhưng đúng như vậy, chúng ta đừng máy móc lúc nào cũng để chức năng này ON như thể mặc định khi gắn ống kính vào thân máy. Một nguyên tắc thành văn là chúng ta có thể cầm máy trên tay "hand holding" và chụp vật thể ở tốc độ 1/tiêu cự ống kính với kết quả tốt. Ví dụ ống kính 35mm thì ta có thể chụp ảnh tốt và không rung (về mặt lý thuyết) với tốc độ 1/35s. Tất nhiên trong thực tế có những ống kính khủng có độ mở lớn rất năng và chúng ta phải điều chỉnh cho phù hợp, cũng như rèn luyện kỹ thuật cầm máy hợp lý với từng tiêu cự ống kính khác nhau.
- Khi chụp ảnh với chân máy thì hãy tắt chế độ chống rung, đặt VR = OFF
- Khi cần chụp ảnh mà chúng ta quan tâm đến vùng mờ nhòe - bokeh (vùng ngoài tiêu điểm lấy nét), cần tạo ảnh có bokeh đẹp thì hãy tắt chống rung bởi vì chức năng chống rung khi hoạt động làm cụm thấu kính có mô tơ chống rung chuyển động, lúc này có khả năng các thấu kính sẽ không đồng trục và tạo ra hình ảnh của vùng nhòe rất kỳ cục mà chúng ta dễ thấy nhất là bokeh hình tròn sẽ không còn tròn nữa.

Ngoài ra một điểm lưu ý là nếu ta bật ở chế độ chống rung thì khung ảnh ta nhìn trên ống kính ngắm và ảnh chụp thực tế có thể khác nhau đôi chút. Các bạn có thể quan sát khi mình ấn cò máy thì sau khi nghe tiếng "sực" hình ảnh trên khung ngắm thay đổi một chút và thực tế ảnh ghi nhận trên sensor sẽ không như những gì mình thấy trên kính ngắm vì lúc đó chức năng chống rung đã cân bằng lại thấu kính ngay khi màn trập mở ra nhận ánh sáng.


Ảnh minh họa khi chụp tốc độ chậm có bật chức năng chống rung và không bật chức năng chống rung
2 ảnh chụp cùng tiêu cự 200mm, f/8, tốc độ 1/60s

Hình trên : CÓ chống rung
Hình trên : CÓ chống rung
Hình dưới :KHÔNG chống rung
Hình dưới :KHÔNG chống rung

Các bạn sẽ thấy với tốc độ chậm so với tiêu cự sử dụng thì chức năng chống rung rất cần thiết khi chụp không có chân máy.

 

Quy tắc thứ 2: Chức năng chống rung nên được tắt khi tốc độ chụp trên 1/500s

Như đã trình bày ở trên, chúng ta có thể cầm máy chụp trên tay để chụp vật thể ở tốc độ 1/tiêu cự ống kính với kết quả tốt. Như vậy về mặt lý thuyết với tốc độ 1/500s ta có thể "chơi nguyên cái" tele lens 500m, và cũng có nghĩa với ống kính tiêu cự nhỏ hơn là đã an toàn.


Theo Thom Hogan thì có đến 90% các nhà nhiếp ảnh thể thao tắt chức năng chống rung khi họ chụp ảnh bóng đá trong sân vận động khi đặt tốc độ chụp trên 1/500s và ngày nay với máy ảnh hỗ trợ ISO cao thì điều này không phải quá khó.

Như vậy trên 1/500s thì các bạn không cần bật chức năng chống rung.


Quy tắc thứ 3: Nếu tay bạn rung - chọn Normal, nếu bạn bị tác động rung rinh - chọn Active

Sự khác nhau giữa mode Normal và Active là cụm thấu kính có mô tơ chống rung sẽ chuyển động ít hay nhiều tùy theo chế độ được thiết lập tùy theo chuyển động của người chụp. Nói nôm na là nếu chúng ta đứng yên và cầm máy ảnh ngắm chụp thì nên chọn mode Normal do sự dịch chuyển của tay (rung) và nếu chúng ta ngồi trên 1 chiếc xe chuyển động và cầm máy chụp ảnh thì nên chọn mode Active do lúc đó tay của chúng ta rung rinh theo chiếc xe.

 

Quy tắc thứ 4: Nếu bạn chụp đối tượng chuyển động, hãy chụp tốc độ nhanh


Điều rất cơ bản là nếu bạn muốn chụp đối tượng chuyển động thì hãy thiết lập cho máy chụp tốc độ nhanh thay vì sử dụng chức năng chống rung vì thực tế chức năng này chẳng giúp cho mình bắt đứng được đối tượng chuyển động. Có thể chúng ta dễ bị hiểu lầm khi các hãng quảng cáo là chức năng chống rung cho phép mình chụp ở tốc độ chậm hơn 4 khẩu so với bình thường. Chúng ta hay máy móc suy ra là "nếu mình có thể cầm máy chụp tốc độ chậm không rung trong điều kiện bình thường là 1/125s thì khi với chức năng chống rung thì mình vẫn chụp ảnh tốt với tốc độ 1/8s." Tuy nhiên với tốc độ này mà các bạn chụp vật chuyển động thì chức năng chống rung không bắt dính được đối tượng so với tốc độ 1/125s.


Như vậy nếu bạn chụp đối tượng chuyển động, hãy chụp tốc độ nhanh.

Quy tắc thứ 5: Hãy thử chức năng chống rung khi chụp lia máy


Đa phần chúng ta sẽ tắt chức năng chống rung khi chụp lia máy để có những hình ảnh chủ thể nét nhưng ảnh nền background mờ nhèo. Kỹ thuật chụp lia máy luôn yêu cầu chúng ta để tốc độ chụp chậm hơn sự chuyển động của đối tượng chủ thể. Tuy nhiên các bạn hãy thử bật chức năng chống rung khi chụp lia máy, có thể chúng ta sẽ có bức ảnh chụp đối tượng nét hơn. Nên nhớ khi lia máy luôn giữ cho tay cầm máy dịch chuyển nhẹ nhàng và không bị giật khựng thì chức năng chống rung sẽ hoạt động hoàn hảo theo chiều di chuyển của tay.


Nói chung chúng ta hãy thử nghiệm chức năng này khi lia máy và cảm nhận vì kết quả thực tế sẽ tùy thuộc phần nhiều vào người chụp.


Quy tắc thứ 6: Lựa chọn sử dụng chức năng chống rung khi chụp trên chân máy


Về nguyên tắc khi chúng ta gắn máy ảnh lên chân máy thì nên tắt chức năng chống rung tuy nhiên có một số trường hợp do phải đặt chân máy lên bề mặt có sự chuyển động, ví dụ trên tàu, xe hơi hay trên ray trượt, v.v... để chụp ảnh thì lúc đó bạn vẫn nên bật chức năng chống rung trên ống kính.

Tương tự đặt máy ảnh lên monopod chúng ta cũng nên bật chức năng chống rung ngoại trừ chụp với tốc độ cỡ 1/500s trở lên thì bạn hãy coi lại quy tắc đã nói bên trên.


Tóm lại việc vận dụng chức năng chống rung khi chụp ảnh cận linh hoạt theo từng hoàn cảnh và cách chụp ảnh của mỗi người. Có thể kết quả sẽ không ai giống ai tuy nhiên việc làm quan và vận dụng đúng sẽ cho chúng ta có tác phẩm đẹp hơn.

  • truredabuder

Bấm vào chữ bên dưới để xem trang WEB dành riêng cho :

 

HỘI HỌA


NHIẾP ẢNH

 




VIETNAM TIME

* Số lượng khách viếng trang Web từ tháng 6 năm 2011 đến nay.

 

* Visitors since June 2011

free counters

 

 

* Số lượng khách viếng trang Web từ 1 tháng 2 năm 2013 đến nay.

 

*Visitors since 1st February 2013

Flag Counter

Phone :

 

0903884387

Google search :

 

trancongquoi.com